De langetermijnontwikkeling van Ethereum gaat een cruciale fase in, nu Vitalik Buterin het idee van “ossifiability” naar voren schuift – het concept dat het netwerk kan “bevriezen” en toch blijft functioneren, zelfs als de core-ontwikkelaars zouden verdwijnen.
De visie, voor het eerst beschreven in 2024 als onderdeel van de walkaway-test, positioneert Ethereum niet alleen als een platform voor gedecentraliseerde applicaties (dApps) maar als een trustless basis die zelfstandig tientallen jaren zou kunnen draaien.
SponsoredVitalik Buterin’s Ethereum-ossifiability-roadmap: alles wat je moet weten
Volgens de medeoprichter van het netwerk, Buterin, moet Ethereum zeven technische mijlpalen bereiken om ossifiability mogelijk te maken, waaronder:
- Directe quantum-bestendigheid
- Schaalbaarheid via ZK-EVM-validatie en PeerDAS,
- Een langetermijn state-architectuur,
- Volledige account-abstraction,
- Veilige gasmodellen,
- Sterke proof-of-stake economie, en
- Een censuurbestendig model voor block-building.
“We hoeven niet te stoppen met het veranderen van het protocol, maar we moeten naar een punt gaan waar de waardepropositie van Ethereum niet meer volledig afhangt van nieuwe functies buiten het bestaande protocol,” zei Buterin.
Volgens deze gedachte benadrukt de crypto-topman dat toekomstige innovaties vooral via optimalisaties aan clients en het aanpassen van parameters moeten worden bereikt, in plaats van via hard forks.
Hoewel de roadmap ambitieus is, waarschuwen critici en experts dat er nog steeds praktische uitdagingen zijn. Equation X, een ZK-infrastructuuronderzoeker, stelt dat het achteraf toevoegen van zkEVMs aan Ethereum als L2-oplossingen een “halve oplossing” is.
Sponsored SponsoredIn tegenstelling tot ZK-native chains zoals StarkNet of Miden, die vanaf het begin zijn gebouwd voor zero-knowledge-validatie, moet Ethereum zijn bestaande Solidity/EVM-architectuur aanpassen.
“Achteraf toegevoegde oplossingen kunnen opnieuw moeten worden opgebouwd wanneer bewijs-technologie zich doorontwikkelt,” merkte Equation X op, waarbij hij benadrukte dat de uiteindelijke ossifiability van het netwerk afhangt van fundamentele ontwerpkeuzes.
Implementatierisico’s en de high-stakes gok van Ethereum’s ossifieerbaarheid
De risico’s bij het implementeren gaan verder dan alleen techniek. Het coördineren van meerdere mijlpalen via parameterwijzigingen verspreid over tientallen jaren brengt zowel technische als sociale complexiteit met zich mee.
Centralisatie van staking, diversiteit bij clients en de dynamiek van validators blijven mogelijke bedreigingen voor het gedecentraliseerde karakter van Ethereum. Dit roept vragen op of het netwerk in de praktijk volledig trustless blijft.
“Ongeveer 30–34 miljoen ETH gestaked… Liquid staking-protocollen blijven groeien. Maar grote staking pools (zoals Lido) hebben nog steeds een groot aandeel – Lido controleert ongeveer 29–31% van de gestakede ETH volgens veel rapporten. Dit zorgt voor zorgen over de centralisatie van de macht van stakeholders,” schreef een recent Bitium-blog.
Er zijn ook afwegingen tussen starheid en flexibiliteit: een sterk ”geossificeerd” basislager kan toekomstige upgrades beperken of innovatie tegenwerken, waardoor ontwikkelaars moeten kiezen tussen langetermijnstabiliteit en aanpasbaarheid.
Ondanks deze zorgen blijft Buterin optimistisch. Begin januari 2026 keek hij terug op de voortgang van Ethereum in 2025 en merkte verbeteringen op in:
Sponsored Sponsored- Gaslimieten
- Aantal blobs,
- Kwaliteit van node-software, en
- zkEVM-prestaties.
Toch benadrukte hij dat het netwerk meer moet doen dan alleen metrieken optimaliseren of tijdelijke trends volgen.
Sponsored“We bouwen gedecentraliseerde applicaties. Applicaties die werken zonder fraude, censuur of inmenging van derden. Applicaties die de walkaway-test doorstaan… waarvan de stabiliteit het opkomen en uiteenvallen van bedrijven, ideologieën en politieke partijen overstijgt,” schreef Buterin.
De ossifiability-roadmap is een grote gok op de langetermijnweerbaarheid van Ethereum. Als het lukt, kan Ethereum dé wereldcomputer worden voor een echt gedecentraliseerd internet, geschikt voor onder andere financiën, bestuur, identiteit en andere belangrijke infrastructuur voor tientallen jaren.
Mislukt het, dan kan het netwerk te maken krijgen met inefficiënties, herontwerpen, of centralisatie-druk die haar fundamentele doelen in gevaar brengen.