Zo speelde Bessent Japan: een hedgefonds-gids om schuld af te wenden

Minister van Financiën Scott Bessent, een hedgefonds-veteraan met decennia ervaring in de handel in valuta en obligaties, is opgestaan als de belangrijkste crisismedewerker voor de regering-Trump wat betreft mondiale markten—hij analyseerde scherp de historische obligatieverkoopgolf van Japan en wist met een slimme verhaallijn het Witte Huis te beschermen tegen kritiek over haar agressieve campagne rondom Groenland.

Deze aanpak laat zien hoe de voormalige hedgefondsmanager de twee grootste Aziatische bondgenoten van de VS inzet als heel verschillende pionnen—de een om de schuld te dragen, de ander om investeringen te leveren.

Hedgefonds-veteraan ziet Japanse “zes-standaarddeviatie beweging”

In een interview op 20 januari wees Bessent op de extreme volatiliteit op de Japanse obligatiemarkt als de belangrijkste oorzaak van wereldwijde marktonrust.

“Ik denk dat het heel lastig is om de marktreactie los te zien van wat er intern in Japan gebeurt,” zei Bessent. “In de afgelopen twee dagen heeft Japan een zes standaarddeviatie-beweging gehad op hun obligatiemarkt. Dat is vergelijkbaar met een verschuiving van 50 basispunten bij de Amerikaanse 10-jaarsrente.”

Dit oordeel was gebaseerd op feiten. Het rendement op Japanse 40-jaars staatsobligaties steeg voor het eerst sinds 2007 boven de 4%, terwijl de 10-jaarsrente een niveau bereikte dat sinds 1999 niet meer gezien was. De verkoopgolf werd sterker nadat premier Sanae Takaichi onverwacht verkiezingen aankondigde voor 8 februari en plannen bevestigde om de 8%-belasting op voedsel in Japan voor twee jaar af te schaffen. Dit wakkerde de zorgen van investeerders aan over Japan’s hoge schuld van 200% van het BBP en snel stijgende rentes.

Bessent gaf aan dat hij verwachtte dat de Japanse autoriteiten zouden ingrijpen. “Ik heb contact gehad met mijn economische collega’s in Japan en ik weet zeker dat ze uitspraken gaan doen die de markt zullen kalmeren,” zei hij.

Tokyo levert, markten stabiliseren

De Japanse minister van Financiën Satsuki Katayama reageerde op Bessent’s oproep tijdens het World Economic Forum in Davos, afgelopen dinsdag.

Katayama beloofde dat Japan de schuld-quote kan verlagen met “slimme uitgaven” en “strategische fiscale maatregelen” om economische groei te stimuleren. “Dit zorgt voor duurzame overheidsfinanciën en houdt het vertrouwen van de markten,” zei ze.

De marktreactie was direct te zien. De rentes op Japanse staatsobligaties daalden overal op 21 januari, waarbij de 20-jaars obligatie het sterkst daalde met 12,1 basispunten. Het rendement op de 40-jaars zakte van meer dan 4,2% naar 4,15%.

Deze volgorde bevestigde Bessent’s aanpak: het pijnpunt aanwijzen, vragen om verbale ingrepen, en de Japanse officials het “zware werk” laten doen.

Handig getimed: afleiden van Greenland-gevolgen

Toch had Bessent met zijn verhaallijn een dubbele bedoeling. Door de marktonrust aan Japan’s obligatiemarkt toe te schrijven, leidde hij de aandacht af van de oplopende spanningen tussen de regering-Trump en Europese bondgenoten over Groenland.

“Ik denk dat de situatie in Japan—waar de markt weer een zes standaarddeviatie-beweging zag—zich voordeed nog voordat het nieuws over Groenland uitkwam,” zei Bessent.

Diezelfde week had president Trump gedreigd met 10% importtarieven voor acht Europese landen—Denemarken, Noorwegen, Zweden, Frankrijk, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Nederland, en Finland—vanwege hun verzet tegen de Amerikaanse overname van Groenland. Europese leiders gaven samen een verklaring tegen de dreigementen, en Deense officials boycotten Davos volledig.

Door Japan als bron van marktrisico neer te zetten, bouwde Bessent een verhaal dat het agressieve diplomatieke optreden van Trump direct beschermde tegen kritiek van de markten.

Korea: een studie in contrast

Bessent pakt Zuid-Korea anders aan, ook al doen beide landen grote investeringen in de VS. Japan kwam tot een investeringsdeal van $550 miljard, groter dan Korea’s pakket van $350 miljard. Toch staat Tokio onder zware druk, terwijl Seoel juist verbale steun krijgt.

Op 15 januari gaf Bessent zelden steun aan de Koreaanse won, die dicht bij een 17-jaars low stond ten opzichte van de dollar. Het ministerie van Financiën liet weten dat Bessent “benadrukte dat overmatige volatiliteit op de valutamarkt ongewenst is” en dat de daling van de won “niet past bij Korea’s sterke economische fundamenten.”

De won reageerde eerst positief en steeg van ongeveer 1.477 naar 1.462 per dollar in de dagen na Bessents opmerkingen. Maar deze opleving hield kort stand—op 21 januari was de munt weer terug op 1.478 en waren de meeste winsten verdwenen.

Dit verschil laat zien dat Bessent’s afweging niet alleen om investeringsgeld draait. De onrust op de Japanse obligatiemarkt bood hem een makkelijke zondebok voor wereldwijde volatiliteit, zodat hij kon afleiden van de discussie over Groenland. Korea gaf hem die kans niet—en dus bleef dat bij wat steun in woorden.

Het hedgefonds playbook

Bessent kent Japan goed. In 2013, toen hij Chief Investment Officer was bij Soros Fund Management, verdiende hij $1,2 miljard in drie maanden door tegen de Japanse yen te speculeren. Tien jaar later zet hij diezelfde kennis in—nu niet om winst te maken op problemen in Tokio, maar om er politiek voordeel uit te halen.

Met Japan signaleerde hij een echt marktrisico, dat hij slim gebruikte als beleidsmiddel én als politieke bescherming. In Korea biedt hij vooral steun met woorden om een grote investering te beschermen, terwijl de VS tegenover Europa juist een harde confrontatie kiest.

Deze aanpak betekent een verandering ten opzichte van het traditionele Treasury-beleid waarbij men zich niet uitlaat over specifieke wisselkoersen. In plaats daarvan volgt Bessent een land-voor-land plan, waarbij hij druk uitoefent of steun geeft, afhankelijk van de strategische belangen van de VS.

Of deze strategie op de lange termijn werkt, hangt af van factoren buiten Bessents invloed – bijvoorbeeld of de financiële situatie van Japan echt verbetert en of markten uiteindelijk Trumps handel bedreigingen koppelen aan bredere financiële instabiliteit.

Voor nu heeft de voormalige macrotrader tijd gewonnen voor de regering, door de obligatiecrisis in Tokio als dekmantel te gebruiken en tegelijkertijd Seoul aan boord te houden. Het is klassiek hedgefonds risicobeheer: richt je op de zaken die je zelf kunt sturen en zoek een ander om de schuld te geven voor de rest.