De European Securities and Markets Authority (ESMA) is op 8 juli begonnen met haar eerste EU-brede toezicht op gereguleerde crypto-bedrijven. Hierbij wordt vooral gekeken naar de veerkracht van crypto-opslag. Dit gebeurt enkele dagen nadat MiCA volledig is ingegaan en de populaire crypto-exchange AscendEX (voorheen BitMax) is ingestort.
ESMA heeft de twee gebeurtenissen niet aan elkaar gekoppeld. De timing geeft toezichthouders echter wel een actueel voorbeeld van wat mislukte crypto-opslag kan kosten voor gebruikers.
ESMA-toezicht op opslag pakt het zwakste punt van crypto aan
In het bericht van 8 juli meldt ESMA dat de Common Supervisory Action (CSA) gaat beoordelen hoe crypto-asset service providers (CASP’s) omgaan met opslagrisico’s. Nationale toezichthouders nemen van eind 2026 tot begin 2027 bij een risicogestuurde selectie gereguleerde bedrijven een controle af.
De controle richt zich op risico’s die specifiek zijn voor distributed ledger technology (DLT). Er wordt gekeken naar governance, beheer van sleutels en opslag, controle van transacties, incidentdetectie, risico’s rond smart contracts en afhankelijkheid van derde partijen.
ESMA hanteert dergelijke controles al jaren bij fondsbeheerders en breidt dit nu uit naar crypto. Zo valt de sector onder regulier EU-toezicht. De controle bouwt ook voort op de Digital Operational Resilience Act (DORA), die sinds januari 2025 geldt voor financiële ondernemingen.
De bevindingen worden in de tweede helft van 2027 gebundeld voor een rapport aan het ESMA-bestuur. Juristen uit de industrie noemen de handhaving nu al de echte test voor de nieuw vergunde Europese markt.
Abonneer je op ons YouTube-kanaal om te zien hoe leiders en journalisten hun inzichten delen.
Instorting AscendEX toont wat het toezicht wil voorkomen
Crypto-exchange AscendEX meldde op 6 juli in een officiële aankondiging dat het per 1 juli is gestopt met de activiteiten. Daarbij werden MiCA, een misgelopen financiering en marktdruk als reden genoemd. Elke opname wordt nu handmatig beoordeeld en er is geen zekerheid over wanneer of hoeveel gebruikers kunnen opnemen.
AscendEX heette daarvoor BitMax.io en veranderde op 22 maart 2021 van naam.
Onderzoeker ZachXBT waarschuwde al op 26 juni voor deze exchange. Hij constateerde dat de hot wallets geen grote tokens bevatten, zoals ether (ETH), Tether (USDT) en Solana (SOL), terwijl stortingen openbleven en opnames werden stilgezet.
“De openbare hot wallets bevatten nog steeds niet genoeg liquide assets om opnames te verwerken voor de miljoenenclaims van gebruikers die ik heb gecontroleerd,” schreef ZachXBT op Telegram.
Volg ons op X voor het laatste nieuws terwijl het gebeurt.
Hij riep getroffen gebruikers op om melding te maken bij de politie en toezichthouders, en noemde medeoprichter George (Jing) Cao bij naam.
AscendEX valt buiten het nieuwe toezicht, dat alleen gereguleerde partijen betreft. Toch overtreedt het de norm die ESMA voor anderen stelt.
In een verklaring van 23 juni riep de toezichthouder niet-gereguleerde platforms op om ordentelijk af te bouwen. Opslag mocht alleen zolang het strikt noodzakelijk was, met duidelijke exit-afspraken richting klanten.
ESMA adviseerde gebruikers van niet-gereguleerde platforms bovendien om hun crypto over te zetten naar gereguleerde aanbieders of self-hosted wallets, omdat gebruikers daar geen MiCA-bescherming hebben.
De bevroren opnames bij AscendEX maken opvolgen van dat advies onmogelijk. De achtergebleven gebruikers laten precies het soort opslagprobleem zien waar de regels voor gereguleerde partijen een antwoord op moeten bieden.
Het is niet de eerste keer dat het misgaat bij deze exchange. In december 2021 verloor AscendEX na een hack op de hot wallets $77,7 miljoen, aldus beveiligingsbedrijf PeckShield. Destijds beloofde het platform volledige compensatie. Nu biedt het echter helemaal geen zekerheid meer.
Van strengere vergunningseisen naar handhaf-fase
De MiCA-deadline heeft het aantal aanbieders al flink teruggebracht. Slechts 210 van meer dan 1.200 eerder geregistreerde crypto-bedrijven kregen daadwerkelijk een vergunning. Volgens berichten hebben slechts 14 platforms een exchange-licentie voor de hele EU.
De grote partijen trokken zich één voor één terug. Binance noteerde haar hoogste wekelijkse uitstroom in meer dan drie jaar bij het vertrek uit de EU, terwijl Bybit is begonnen met het beperken van Europese gebruikers. Beide partijen maakten opnames wel gewoon mogelijk.
Uit eerdere gevallen blijkt: het loont om instortingsverhalen goed na te trekken. Celsius gaf extreme marktomstandigheden de schuld voor het faillissement in 2022, en BlockFills bevroor klantenopnames dit jaar nog vlak voordat het een tekort van $75 miljoen toegaf. AscendEX gaf regelgeving de schuld terwijl haar wallets bijna leeg waren.
Het volledige rapport van ESMA wordt pas eind 2027 verwacht. Tot die tijd blijft de vraag: kunnen de nieuwe regels op papier voorkomen dat het volgende AscendEX-drama zich binnen het gereguleerde stelsel voordoet?
