MiCA heeft een eenduidig Europees cryptomarkt-kader geïntroduceerd met één licentie die geldig is in alle 27 landen. Grote exchanges als Binance, Kraken en Coinbase hebben al succesvol MiCA-licenties verkregen voor alle 27 EU-landen.
Voor kleinere bedrijven brengt MiCA echter andere uitdagingen. De regelgeving werkt als een kwaliteitsfilter, maar de interpretatie verschilt: sommigen vinden dat het slechte actoren weghaalt, terwijl anderen beweren dat het vooral bedrijven zonder veel kapitaal raakt.
De echte kosten van naleving
De kosten laten grote drempels zien. De minimale vergunnings- en nalevingskosten voor crypto-startups liggen alleen al voor de licentie tussen de €250.000 en €500.000. Daar komen nog extra kosten bij, zoals salarissen van compliance officers (€80.000–€150.000 per jaar) en juridische kosten (€50.000–€200.000). Uitgevers van stablecoins moeten ook een reservekapitaal van €5 miljoen aanhouden.
Het effect verschilt sterk per type bedrijf. Beurzen met durfkapitaal beschouwen deze lasten als normale bedrijfskosten. Kleine startups en teams ervaren veel meer operationele problemen. De optelsom van alle kosten zorgt voor een marktdrempel, waardoor partijen met veel kapitaal voordeel hebben en kleinere spelers benadeeld worden.
Holger Kuhlmann sprak hierover tijdens de BeInCrypto Expert Council en legde de operationele druk uit:
“Veel bedrijven staan onder druk omdat ze te weinig personeel hebben om de nieuwe regels goed uit te voeren, of ze moeten snel meer mensen aannemen en dat wordt meteen duur. Veel bedrijven moeten kiezen tussen meer bureaucratie accepteren of extra kosten en risico nemen door te verhuizen.”
De keuze die Kuhlmann beschrijft speelt overal in Europa. Uit branchegegevens blijkt dat meer dan 40% van de crypto exchanges moeite heeft met het voldoen aan de MiCA-rapportage-eisen vanwege hoge nalevingskosten. Minstens 25% van de exchanges die een MiCA-licentie aanvroegen, hadden te maken met vertragingen of afwijzingen door onvolledige AML-documentatie of andere papieren.
Abonneer je op ons YouTube-kanaal om inzichten te krijgen van leiders en journalisten
De keuze: bureaucratie of verhuizen
Voor veel kleine bedrijven betekent verhuizen steeds vaker vertrekken naar Wenen. De Oostenrijkse financiële toezichthouder biedt een vergunningstraject van minder dan zes maanden, veel sneller dan in Duitsland. Voor bedrijven die niet kunnen wachten of niet meer compliance-medewerkers kunnen aannemen, is verhuizen vaak de meest logische en economische oplossing, ondanks de kosten.
De strikte interpretatie van MiCA door Duitsland vergroot deze druk. Terwijl de meeste EU-landen de volledige overgangsperiode van 18 maanden hanteren die MiCA toestaat, heeft Duitsland de deadline verkort naar slechts 12 maanden. Minder tijd om zich voor te bereiden betekent hogere kosten en meer druk op beperkte middelen. Steeds meer bedrijven kiezen daardoor voor verhuizen in plaats van voldoen aan de regels in Duitsland.
Dit heeft echte gevolgen. Duitslands status als crypto-hub, zoals beschreven in uitgebreidere analyses, hangt af van het behoud van een startup-ecosysteem. Maar juist door de zware regeldruk trekken deze startups weg.
Winnaars en verliezers onder MiCA
De cijfers tonen een duidelijk verschil. MiCA-compliant bedrijven zagen 45% meer institutionele investeringen dan platforms zonder volledige naleving. Grote exchanges met bestaande institutionele netwerken, veel kapitaal en een sterke compliance-infrastructuur gebruiken MiCA nu juist als bescherming tegen kleine concurrenten.
Binance, Kraken en Coinbase hebben MiCA-licenties voor alle 27 EU-landen geregeld. Voor hen doet MiCA wat bedoeld was: het verenigt de markt en zorgt voor duidelijkheid. De regels brengen legitimiteit en helpen hen om hun institutionele netwerken te versterken.
Chris Pliessnig, van het bedrijf Tirox dat voor verschillende klanten het MiCA-proces begeleidde, erkende beide kanten: “Het heeft het productaanbod en de dienstverlening breder gemaakt – het heeft het naar een nieuw niveau getild.” Die vooruitgang is er, maar vooral voor bedrijven met genoeg middelen om dat niveau te halen.
De structurele verschuiving
Duitsland heeft meer dan 30 MiCA-licenties toegekend, maar die gingen vooral naar traditionele banken die nu voor het eerst crypto betreden. Startups die Berlijn en Frankfurt ooit aantrekkelijk maakten voor crypto, zoeken nu hun licentie elders – vaak in Wenen. Het gevolg is dat het innovatieve startup-ecosysteem dat Duitsland een goede reputatie gaf, steeds verder wordt uitgehold.
Volgens een expert dreigt Duitsland zijn positie als crypto-hub niet te verliezen door MiCA zelf, maar door de strengheid waarmee het de regels uitvoert. De regels zijn overal in de EU gelijk, maar de handhaving niet.
Het vervolg blijft onzeker
Kleinere bedrijven hebben nu drie lastige opties: ze nemen de nalevingskosten en accepteren lagere winstmarges en langzamere groei, ze verhuizen naar Wenen of Lissabon en verliezen hun bestaande klanten en toegang tot de Duitse markt, of ze stoppen helemaal.
Dit resultaat wijkt duidelijk af van wat MiCA eigenlijk bedoelde. Volgens de experts die meewerkten aan deze analyse, zorgt de regelgeving niet voor marktvereniging maar juist voor marktconsolidatie in het voordeel van grote, kapitaalkrachtige partijen. De drempel voor kleine concurrenten ligt nu veel hoger. Sommige experts zien dit als noodzakelijke kwaliteitscontrole, anderen als een ongewenste last. De verhuisbewegingen geven in ieder geval aan dat bedrijven hun keuze al hebben gemaakt.