Voorspellingsmarkten zouden de waarheidsmachine van het internet moeten zijn. Hier kunnen mensen met echt geld eerlijk nadenken. Toch hebben deze markten een zwakke plek.
Hype, angst en bevestiging duwen de kansen op absurde uitkomsten vaak veel hoger dan logisch. Een kleine groep nuchtere tegenhangers heeft dit door en herkent hierin een voorspelbaar, te benutten patroon.
Tegen de menigte in wedden
Vitalik Buterin was de eerste bekende figuur die deze trend bevestigde. In januari vertelde de Ethereum-medeoprichter in een interview dat hij $70.000 had verdiend op Polymarket door deze tactiek te gebruiken.
Buterin legde uit dat hij $440.000 had ingezet op verschillende eventcontracten, die hij omschreef als “gekke en onlogische voorspellingen.” Zijn strategie werkte en leverde hem een nette 16% rendement op.
Het simpele denkproces achter zijn inzetten was opvallend. Het idee is om de meest absurde en onwaarschijnlijke polls te vinden die veel aandacht krijgen en vervolgens tegen de meerderheid in te gokken.
Op platformen voor voorspellingsmarkten zijn zulke contracten makkelijk te vinden.
Afgelopen jaar is het handelsvolume op onlogische markten flink gegroeid. Deze groei komt vooral door een meer politiek nieuwsjaar en meer gebruikers die graag speculeren.
Hier komt menselijke psychologie om de hoek kijken. Wanneer een verhaal het nieuws beheerst, voelt de emotionele lading vaak als bewijs voor de kans dat het gebeurt.
Een dreigende tweet van een president, een hoorzitting in het congres over UFO’s, of een expert die roept dat de economie instort, creëren allemaal een gevoel van urgentie die niets met werkelijke kansberekening te maken heeft.
Het resultaat is een emotioneel geladen uitkomst die structureel te hoog geprijsd wordt.
Polls die het gezond verstand tartten
Voorspellingsmarkt-polls gaan over van alles: van crypto tot politiek, sport of cultuur. Sommige zijn simpel, bijvoorbeeld wie de volgende Democratische presidentskandidaat wordt of wie de LaLiga dit jaar wint.
Andere polls zijn juist absurd. Dit jaar waren er een hoop opvallende voorbeelden. Zo verscheen aan het begin van het jaar, tijdens het conflict tussen Trump en zijn Europese bondgenoten over de soevereiniteit van Groenland, ineens een nieuwe poll.
Inzetters stroomden toe naar Polymarket om te voorspellen hoe snel de Verenigde Staten het eiland zouden bemachtigen. De kansen bleven laag, maar bij Trumps socialmedia-uitspraken waarin hij Groenland wilde innemen, steeg de kans tijdelijk tot 21%.
Hoewel niet onmogelijk, is een scenario waar Trump Groenland binnenvalt uiterst onwaarschijnlijk. Zo’n actie zou een aanval zijn op een NAVO-bondgenoot en kan de hele Westerse alliantie breken. De gevolgen zouden rampzalig zijn.
Toch kregen deze polls veel aandacht. Eén van de actieve polls, waar wordt voorspeld of Trump het eiland voor het einde van 2026 zal verwerven, heeft bijna $33 miljoen aan handelsvolume opgebracht.
Ook polls waarin werd voorspeld dat Trump de Nobelprijs voor de Vrede zou winnen, kregen veel handel. Terwijl de president in het openbaar opschepte over de prijs, zetten veel mensen geld in op dat scenario—soms liep het op tot 14%. Buterin zette juist in tegen deze uitslagen, en vond dat deze polls vooral door sentiment werden gestuurd, niet door logica of daadwerkelijke kans.
Andere contracten werden ook door hype aangedreven. Dit varieerde van voorspellingen of de Amerikaanse regering buitenaards leven zou bevestigen tot of de Amerikaanse dollar volledig zou instorten voor het einde van het jaar. Ondanks de hele kleine kans kregen ook deze voorspellingen vaak positieve inzetten van meer dan 10%.
Hoe het nieuws ons oordeel vervormt
Dit gedrag heeft een naam in de gedragseconomie: het wordt narrative bias genoemd.
Bij voorspellingsmarkten betekent dat dat mensen geneigd zijn te geloven dat hoe spannend of emotioneel een verhaal ook is, het ook waarschijnlijker lijkt dat het echt gebeurt.
Hoe meer een scenario de krantenkoppen beheerst, hoe plausibeler het voelt, zelfs als de feiten het niet steunen.
Eric Zitzewitz, economieprofessor aan Dartmouth College en onderzoeker van voorspellingsmarkten, zei in een interview met Ipsos in oktober dat vooral politiek en sport gevoelig zijn voor dit soort vertekeningen.
Hij zei zelfs dat deze vertekeningen nodig zijn voor de werking van de sector. Zonder zulke mensen hebben goed geïnformeerde handelaren—zoals Buterin—niemand om tegen te handelen.
“Om markten te laten werken moeten mensen óf overmoedig zijn óf bereid zijn gemiddeld geld te verliezen omdat ze het leuk vinden,” legde hij uit.
Confirmation bias maakt het probleem nog groter.
Mensen die Trump al zien als een onconventionele onruststoker vinden de inval in Groenland sneller geloofwaardig. Zij die jarenlang door UFO-verhalen zijn beïnvloed, zien een hoorzitting in het Congres eerder als een doorbraak.
Als de kansen in een markt beginnen te stijgen, wordt die beweging zelf een belangrijk signaal.
Net als bij een meme coin in een hype-cyclus, zien nieuwkomers het enthousiasme van de massa als collectieve wijsheid en stappen ze in. Zo worden de kansen nog hoger. Op dat moment laat de markt niet langer de echte waarschijnlijkheid zien, maar alleen het momentum.
Dit patroon komt regelmatig voor en is zo voorspelbaar dat een kleine groep gedisciplineerde handelaren er een hele strategie omheen heeft gebouwd. Buterin is de bekendste, maar hij is niet de enige.
De wetenschap achter saaie weddenschappen
Domer, één van de grootste gokkers op Polymarket en voormalig professioneel pokerspeler, heeft $400.000 gewonnen met weddenschappen op het platform door een vergelijkbare tegendraadse aanpak.
Zijn opvallendste overwinning was toen hij $100.000 inzette op het idee dat kardinaal Robert Francis Prevost de volgende paus zou worden. Op dat moment gaf de markt Prevost slechts 5% kans.
Domer heeft vaker zulke zetten gedaan, zoals het correct voorspellen van de 25-jarige gevangenisstraf van Sam Bankman-Fried en het ontslag van Sam Altman als OpenAI-CEO in 2023.
Bij honderden weddenschappen blijft dit voordeel bestaan – en er is data die laat zien waarom.
Polymarket geeft zelf op haar accuraatheidspagina aan dat 73,3% van alle afgeronde markten op het platform eindigen in ”Nee”.
De meeste vragen worden gesteld over specifieke gebeurtenissen die voor een bepaalde deadline werkelijkheid moeten worden. Daardoor heeft de huidige situatie automatisch een voordeel.
Een ingenieur die Sterling Crispin heet, heeft deze neiging bevestigd door een bot te bouwen die automatisch ‘Nee’ koopt op elke niet-sportmarkt die hij vindt. Zijn succespercentage was bijna hetzelfde als die van Polymarket zelf. Volgens zijn gegevens gebeurt 73,4% van de gebeurtenissen op het platform niet.
Het tegendraadse voordeel is dus geen geheim trucje. Het bestaat alleen doordat menselijke irrationaliteit een blijvend onderdeel is van deze markten, en geen probleem dat je kunt oplossen.
