UN Handel en Ontwikkeling zegt dat verstoringen in de Straat van Hormuz kleine bedrijven uit wereldwijde waardeketens kunnen duwen, zelfs nadat het handelsvolume hersteld is.
De organisatie noemt dit het uitsluitingseffect. Volgens hen komt het risico rond Hormuz het hardst aan bij bedrijven die kosten niet kunnen spreiden over meerdere leveranciers, markten en geldschieters.
Kleine bedrijven dragen het grootste deel van de rekening
Kleine bedrijven vormen het grootste deel van de wereldeconomie. Het rapport telt micro-, kleine en middelgrote bedrijven als 90% van alle ondernemingen wereldwijd, 70% van alle werkgelegenheid, en 50% van het BBP, gebaseerd op cijfers van de Internationale Arbeidsorganisatie.
Kleine en middelgrote bedrijven lopen meer kostenrisico dan grotere concurrenten. Vooral bij importeren is dat duidelijk. Kleine bedrijven in ontwikkelingslanden besteden 19,4% van de importwaarde aan douanekosten, betalingen aan tussenpersonen en andere eisen. Grote bedrijven besteden 14,7%.
Ook bij elektriciteit zien we hetzelfde. Eén op de vier kleine bedrijven in ontwikkelingslanden betaalt meer dan 4,2% van de omzet aan stroom, tegen 3,7% voor grote bedrijven.
Financiering is het derde pijnpunt. Zo’n 48% van de kleine bedrijven in ontwikkelingslanden ziet toegang tot financiering als een obstakel, tegenover 38% van de grote bedrijven. De gemiddelde rente voor leningen aan het mkb lag daar op bijna 15,8%, tegenover 10,3% voor grotere leners.
“Als energie-, transport- en financieringskosten stijgen, worden winstmarges kleiner en raken toeleveringsketens verstoord. De druk kan bedrijven dwingen minder te produceren, investeringen uit te stellen of zelfs te stoppen. Uitsluiting blijft zo continu een risico,” aldus het rapport.
Volg ons op X voor het laatste nieuws terwijl het gebeurt. Klik hier
De pandemie liet dit eerder al zien
Recente schokken onderbouwen die waarschuwing. Tijdens COVID-19 rapporteerde 88% van de kleine bedrijven in ontwikkelingslanden een dalende omzet, tegenover 81% van de grote bedrijven. Die dalingen waren ook dieper: gemiddeld daalde de omzet bij kleine bedrijven 57% en bij grote bedrijven 47%.
UNCTAD wil dat overheden mkb’s beschermen met toegang tot handelsfinanciering, liquiditeit en werkkapitaal. Ook doet de organisatie een oproep aan beleidsmakers om te blijven controleren of kleine bedrijven hun marktverbindingen houden tijdens een crisis, in plaats van alleen de handelsstromen en verkopen te volgen.
“Als motor van werkgelegenheid zijn micro-, kleine en middelgrote ondernemingen cruciaal voor de toekomst van elk land,” zei António Guterres, secretaris-generaal van de VN.
UNCTAD legt uit wat er gebeurt als kleine bedrijven uit waardeketens verdwijnen. De werkloosheid stijgt, inkomens in gezinnen dalen en de sociale kwetsbaarheid wordt groter. Daarom wil UNCTAD dat bedrijfsgrootte een belangrijke handelsstatistiek wordt en geen voetnoot.
Abonneer je op ons YouTube-kanaal om experts en journalisten hun inzichten te horen geven. Klik hier
